Według raportu Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę, aż 79 proc. dzieci i nastolatków przynajmniej raz w swoim życiu doświadczyło przemocy – najczęściej ze strony swoich rówieśników (66 proc.) i bliskiej osoby dorosłej (32 proc.). W środowisku sportowym liczba ta wzrasta do 90 proc. Te alarmujące dane pokazują konieczność podejmowania skutecznych działań na rzecz ochrony małoletnich. W odpowiedzi na ten ogólnopolski problem sosnowieckie Stowarzyszenie Moc Wsparcia wspólnie z Miastem Sosnowiec oraz Zagłębiowskim Parkiem Sportowym zorganizowało II już bezpłatną konferencję szkoleniową dotyczącą wdrażania Standardów Ochrony Małoletnich – zasad, które mają zapewnić wszystkim dzieciom bezpieczeństwo w instytucjach takich jak szkoły, kluby sportowe, placówki opiekuńcze, szpitale, przedszkola czy organizacje pozarządowe. Czy wiemy, jakie niebezpieczeństwa czyhają na dzieci i jak udzielić im pomocy, kiedy będą jej potrzebować?
Dokładnie rok temu weszła w życie ustawa o ochronie małoletnich (tzw. ustawa „Kamilka”). Tragiczna historia chłopca z Częstochowy, który został skatowany przez ojczyma, ujawniła luki w systemie ochrony dzieci. Gdyby instytucje, do których uczęszczał, wdrożyły odpowiednie procedury i zareagowały w porę, można byłoby zapobiec tej tragedii. Właśnie dlatego wdrożenie Standardów Ochrony Małoletnich stało się od zeszłego roku prawnym obowiązkiem instytucji zajmujących się dziećmi – szkół, klubów sportowych, domów dziecka czy organizacji pozarządowych. Standardy Ochrony Małoletnich (SOM) to nic innego jak różnorodne zasady dotyczące m.in. bezpiecznych relacji dorosłych z dziećmi czy sposobów reagowania na przemoc i zaniedbania.
Jak wynika z analizy przeprowadzonej przez Stowarzyszenie Moc Wsparcia, na około 100 losowo wybranych klubów sportowych (z różnych regionów) tylko… 10 proc. (!) właściwie wdrożyło Standardy Ochrony Małoletnich. Przyczyną tego, jest brak kluczowego elementu – wersji polityki ochrony małoletnich napisanej w sposób zrozumiały przede wszystkim dla najmłodszych. To szczególnie ważne, zwłaszcza że dzieci dotknięte przez przemoc często nie ujawniają swojego problemu rodzicom, lecz osobom, które postrzegają jako godne zaufania – trenerom, nauczycielom czy pracownikom szkoły. Dlatego kluczowe jest, aby osoby te były odpowiednio przygotowane i wiedziały, jak właściwie rozpoznać, zareagować, a także jakie kroki podjąć, gdy dziecko poprosi o pomoc.
– Problem przestrzegania Standardów Ochrony Małoletnich dotyczy nie tylko naszego regionu, ale i całego kraju. Z naszych analiz wynika, że wiele klubów sportowych i innych instytucji wciąż nie spełnia podstawowych wymagań, a naszym celem jest nie tylko edukacja, ale także praktyczne wsparcie. W związku z tym m.in. szkolimy kontrolerów z zakresu SOM pod kątem wdrażania wymaganych procedur. Pomagamy również samym instytucjom przejść proces przygotowania do kontroli, by mogły sprostać oczekiwaniom rodziców i organów nadzorczych – mówi Adrian Drdzeń, prezes Stowarzyszenia Moc Wsparcia.
Dodatkowo z okazji konferencji na stronie internetowej Mocy Wsparcia opublikowany został poradnik podpowiadający, jak krok po kroku wdrożyć SOM i na co zwrócić szczególną uwagę.
Jak zapobiegać przemocy wobec dzieci?
II konferencja „Przygotowanie do kontroli Standardów Ochrony Małoletnich” zorganizowana przez Stowarzyszenie Moc Wsparcia z udziałem władz miasta Sosnowca oraz trenerów i sportowców – w tym trenera klubu Aluron CMC Warta, wieloletniego reprezentanta Polski w siatkówce i obecnego trenera reprezentacji Niemiec – Michała Winiarskiego pokazuje, jak ważne jest zwrócenie uwagi na ten problem i zapewnienie dzieciom bezpiecznego środowiska także w sporcie. Brak tej systemowej ochrony naraża młodzież na przemoc fizyczną, psychiczną, seksualną, mobbing rówieśniczy czy zaniedbania. Standardy Ochrony Małoletnich pomagają tym sytuacjom zapobiegać, gwarantując bezpieczne środowisko do rozwoju i realizacji pasji. Ich nieprzestrzeganie wiąże się także z konsekwencjami prawnymi dla podmiotów, które nie realizują tych obowiązków.
– Ze Stowarzyszeniem Moc Wsparcia współpracujemy od lat, wymieniając doświadczenia i wspierając dzieci w potrzebie. Sosnowiec jako miasto jest liderem we wdrażaniu Standardów Ochrony Małoletnich – już w 2023 roku wprowadzone zostało Zarządzenie w Sprawie Polityki Ochrony Dziecka przed krzywdzeniem. W ramach tych działań rozpoczęliśmy cykl szkoleń dla wszystkich instytucji pomocowych i oświatowych – mówi Monika Holewa, pełnomocnik prezydenta ds. Funduszy Zewnętrznych i Polityki Społecznej.
O tym, jak ważne są to przepisy mówił również prezes oraz trener klubu Aluron CMC Warta.
– Sport kształtuje charakter, uczy dyscypliny i pomaga przezwyciężać słabości. Jako były zawodnik i obecny trener wiem, jak ważne jest zapewnienie dzieciom bezpiecznego środowiska do rozwoju. Jako ojciec dostrzegam również, jak dużym problemem stała się przemoc wobec najmłodszych – nie tylko fizyczna, ale i psychiczna. Dlatego tak cenne są inicjatywy, jak ta, która podkreśla znaczenie Standardów Ochrony Małoletnich. Musimy mówić o tym głośno i działać razem – wszyscy w jednym zespole – podkreśla Michał Winiarski, trener Aluron CMC Warty Zawiercie.
– Dzisiejsza konferencja to ważna i potrzebna inicjatywa dla wszystkich instytucji opiekujących się nieletnimi, dlatego musimy zrobić wszystko, by Standardy Ochrony Małoletnich nie zostały zapomniane – podkreśla Kryspin Baran, prezes Zarządu Klubu Siatkarskiego Aluron CMC Warta Zawiercie.
Kompleksowa pomoc dla dzieci i rodziców na Śląsku
Stowarzyszenie Moc Wsparcia jest liderem w kontekście wdrażania Standardów Ochrony Małoletnich, prowadzącym jedyne na Śląsku Centrum Pomocy Dzieciom. Organizacja pomaga dzieciom doświadczającym przemocy psychicznej, fizycznej, seksualnej oraz rówieśniczej. Stosuje innowacyjne metody terapeutyczne wykorzystywane m.in. w Izraelu i rekomendowane przez Komisję Europejską, a także wzmacnia odporność psychiczną i fizyczną najmłodszych. Szkolenia organizowane przez Stowarzyszenie adresowane są nie tylko do instytucji, ale też do urzędów, służb ratunkowych i terapeutów. Dzięki temu eksperci z całego regionu mogą korzystać ze sprawdzonych narzędzi i wiedzy, jak skutecznie reagować na krzywdzenie dzieci.
