Już od 15 do 17 października będzie się w Sosnowcu odbywać turniej z cyklu IIHF Women`s European Cup of Nations, który został utworzony w tym sezonie, aby zapewnić kobiecym kadrom więcej regularnej i wartościowej rywalizacji. W ArcelorMittal Parku rywalkami reprezentacji Polski będą zawodniczki Wielkiej Brytanii, Słowenii oraz Hiszpanii. Naszą drużynę poprowadzi po raz pierwszy nowy trener Tomasz Rostkowski.

Na początku listopada w stolicy Zagłębia znów zagra z kolei męska reprezentacja. Okazją ku temu będzie turniej European Cup of Nations Sosnowiec Cup, którą zaplanowano na 5-7 listopada. Reprezentacja Polski zmierzy się w Sosnowcu z Ukrainą, Włochami i Wielką Brytanią.

– To bardzo ważne sprawdziany przez najważniejszą imprezą sezonu, czyli mistrzostwami świata w Tallinie – zaznacza Krzysztof Woźniak, prezes Polskiego Związku Hokeja na Lodzie.

– Dwa reprezentacyjne turnieje w ciągu zaledwie kilku tygodni pokazują, jak silną pozycję zbudował nowy Stadion Zimowy. Sosnowiec staje się jednym z najważniejszych miejsca dla reprezentacyjnego hokeja w Polsce. To dla nas ogromna satysfakcja – podkreśla Karina Skowronek, prezes zarządu Zagłębiowskiego Parku Sportowego Sp. z o.o.

Z wyboru Sosnowca na miejsce organizacji turniejów cieszy się też zastępca prezydenta miasta Michał Zastrzeżyński.

– W Sosnowcu hokej cieszy się ogromnym zainteresowaniem. Mecze Zagłębia odbywają się przy pełnych trybunach, a nasi kibice są spragnieni sportowych emocji. Jestem przekonany, że licznie pojawią się również na spotkaniach reprezentacji Polski, podobnie jak podczas niedawnych Mistrzostw Świata Dywizji IA. W kadrze seniorów nie zabraknie zapewne hokeistów Zagłębia, a już za kilkanaście dni będziemy mogli kibicować naszym paniom. Zapraszam na Stadion Zimowy – mówi Michał Zastrzeżyński.

Weekend Otwarcia (9–11 października) przekształci miasto w przestrzeń wymiany myśli i doświadczeń, gromadząc twórców, krytyków i ekspertów z Polski i zagranicy. Festival200 głęboko czerpie z surowej, postindustrialnej tożsamości Górnego Śląska i Zagłębia Dąbrowskiego, czyniąc ten krajobraz idealnym tłem dla bezkompromisowej fotografii reportażowej i artystycznej. Oprócz wystaw, na miłośników fotografii czekają spotkania, warsztaty i panele dyskusyjne.

Program pierwszej edycji to potężna dawka sztuki. Wśród najważniejszych punktów znalazły się:

• Wystawa Mariusza Foreckiego „Polskę” (Otwarcie Festiwalu) (kurator: Adrian Wykrota) – to bezkompromisowy, niezwykle osobisty dokument ukazujący głębokie podziały i wykluczenie społeczne w Polsce od czasu transformacji ustrojowej lat 90. po współczesność.
• Wystawa „Na szklanej płycie. Z dziejów sosnowieckich zakładów fotograficznych do 1914 r.” – próba przywrócenia tożsamości dawnym, anonimowym bohaterom fotografii atelierowych. Ekspozycja ukazuje historię pionierów tej profesji z czasów przemysłowej „gorączki złota” na przełomie XIX i XX wieku.
• Wystawa „Wschód” (kuratorzy :Aleksandra Kossowska, Paweł Dusza) – ekspozycja na której zaproszeni artyści podejmują próbę wielowarstwowej interpretacji tego pojęcia – od jego dosłownego, geopolitycznego znaczenia, aż po głęboki wymiar symboliczny i tożsamościowy, porusza także kwestię trudnej rzeczywistość za naszą wschodnią granicą, skupiając się m.in. na intymnym, humanistycznym dokumencie z Ukrainy i budowaniu głębokich relacji w cieniu wielkich wydarzeń.
• Wydarzenia w Sosnowieckim Centrum Sztuki – Zamek Sielecki (Sobota, 10 października) – w tym dniu święto fotografii zagości również w historycznych wnętrzach Zamku Sieleckiego. W ramach partnerskiego Paper Photo Festival (PPF 2026) odbędą się wernisaże wystaw Pawła Żaka („Jest i nie jest”) oraz obiektów fotograficznych Krzysztofa Ślachciaka („Warunkowo przyjęte”). Zwiedzający będą mogli zobaczyć także międzynarodową ekspozycję pokonkursową fotoksiążek i makiet (Paper Photo Award & Dummy Award), przegląd publikacji studenckich Paper Academy oraz wystawy kuratorskie poświęcone edytorstwu i publikacjom fotograficznym.
• Wystawa „Prowincja” Zbigniewa Podsiadło (kurator: Paweł Dusza) – jest fotograficznym studium peryferii, lokalności oraz tego, co codzienne i często pomijane w głównym nurcie wielkomiejskich narracji.
• Wystawa „Działkowcy” Davida Macháča – (koordynator: Magdalena Sobań-Wnukowska) – czeski artysta zaprezentuje głęboko humanistyczny dokument, który z empatią przygląda się życiu. Jego prace to surowy realizm połączony z obserwacją codzienności zwykłych ludzi w przestrzeniach dotkniętych transformacją.
• Forum Festiwalowe w Zagłębiowskiej Mediatece – integralna, dyskusyjna część festiwalu, która odbędzie się w sobotę, 10 października. To intensywny dzień pełen rozmów z udziałem m.in. wybitnych reporterów wojennych, krytyków i kuratorów. Tematyka paneli obejmie przyszłość medium fotograficznego, kondycję reportażu, koszty psychologiczne pracy na pierwszej linii frontu oraz rolę fotografii społecznie zaangażowanej.

Wszelkie szczegóły, program wydarzeń, lista paneli dyskusyjnych, sylwetki artystów oraz informacje o przedsprzedaży karnetów znajdują się na oficjalnej stronie festiwalu: www.festival200.pl.
Organizatorem wydarzenia jest Pałac Schoena Muzeum w Sosnowcu, z kolei partnerami Województwo Śląskie oraz Prezydent Miasta Sosnowca Arkadiusz Chęciński, z kolei współorganizatorami: Ars Cameralis I.K. Samorządu Województwa Śląskiego i Sosnowieckie Centrum Sztuki – Zamek Sielecki.

Patroni medialni to TVP Kultura, Antyradio, Fotopolis, Szeroki Kadr, Kwartalnik Fotografia, ArtPost, Dziennik Zachodni oraz Kurier Miejski.

W najnowszej sztuce Teatr Zagłębia sięga po raz kolejny po tematykę regionalną. Po m.in. „Korzeńcu”, „Czerwonym Zagłębiu” czy „Środuli. Krajobrazie Mausa” tym razem w repertuarze pojawia się „Gorączka żelaza”. To spektakl, który jest grany w Pałacu Kultury Zagłębia w Dąbrowie Górniczej, a opowiada o budowie Huty Katowice, która – to bezsprzeczny fakt – zmieniła nieodwracalnie zagłębiowskie miasta i zagłębiowską tkankę społeczną.

Ale jeśli ktoś myśli, że spektakl to forma okolicznościowej akademii dla tych, którzy uważają, że wbicie pierwszej łopaty na budowie huty było w dziejach Zagłębia tym, czym narodziny Chrystusa dla historii powszechnej, to sporo się myli. Chociaż zaczyna się od odegranej „Międzynarodówki”, którą pewno niektórzy z nich chętnie by odśpiewali, to jednak – i tu ogromne brawa dla twórców reżysera Szymona Kaczmarka i dramaturga Żelisława Żelisławskiego – oddaje głos również tym Zagłębiakom, którzy żyli tu przed budową huty. Rewelacyjna jest kreacja Babci w wykonaniu Marii Bieńkowskiej, która cierpi po tym, jak w związku z budową huty zabrano jej kury i wycięto las, po którym chodziła od dziecka. Inne podejście reprezentuje jej wnuczka Basia (ciekawe – nie wiem, czy celowe – jest użycie imienia-symbolu związanego z górniczym kultem Świętej Barbary i zestawienie tym samym „starego” górnictwa z „nowym” hutnictwem) grana gościnnie przez Ingę Chmurzyńską, dla której budowa huty to szansa na otrzymanie lepszej pracy. Ale to nie tylko cierpienie i nadzieja na lepsze jutro, to również wyrachowana Caryca, która dziś świetnie odnalazła by się w świecie biznesu, a w latach 70. wynajmuje pokoje budowniczym huty i… Tu jednak nie będziemy zdradzać biegu wydarzeń, poza tym, że w tej roli świetnie odnalazła się Ryszarda Bielicka-Celińska. Ciekawą postacią jest również trochę stylizowana na Krystynę Jandę z „Człowieka z marmuru” dziennikarka „Trybuny Ludu” grana przez Mirosławę Żak.

Przybywający do Zagłębie budowniczowie huty stylizowani są i nazwani, zresztą, kowbojami.  Autorzy tłumaczą to charakterystycznymi kapeluszami noszonymi przez hutników, ale w tym kontekście sam tytuł sztuki kojarzy się niewątpliwie z filmową „Gorączką złota” – klasyka kina jeszcze niemego z Charliem Chaplinem w roli głównej. Poszukiwacze złota chcieli odmienić za wszelką cenę swoje życie na lepsze. Taki sam cel miały osoby, które z całej Polski przyjechały budować hutę. Czy też za wszelką cenę? Jak na budowie odnajdą się główni bohaterowie grani przez Aleksandra Blitka i Michała Bałagę? Odpowiedzcie sobie sami śledząc również wątek miłosny i kryminalny tej sztuki. I postać Towarzysza. Czy to Gierek? Podobno tak. Szkoda, że nie zagrał go Piotr Zawadzki, który rewelacyjnie zrobił to kilka lat temu w „Czerwonym Zagłębiu”.

W przedstawieniu nie brakuje muzyki. Część gra – to świetny pomysł – Miejska Orkiestra Dęta z Dąbrowy Górniczej. Spektakl kończy się jednym z przebojów tamtych lat, przy którym wszyscy bohaterowie grzeją się przy cieple uruchomionego właśnie pierwszego wielkiego pieca. Imitujące go czerwone koło skojarzyło mi się ze „Spalonymi słońcem” Nikity Michałkowa. Tam w tytule słońce symbolizowało przytłaczającego lud Józefa Stalina. Powstaje pytanie, czy nas nie przytłoczyła huta i jej wielki piec, czy nie przygniótł nas postęp i industrializacja? Czy ich nieuchronność dla części z nas musi być tragedią i diametralnym zerwaniem z dotychczasowym życiem? Każdy z nas musi to sobie przemyśleć po spektaklu, który powinien być pozycją obowiązkową zarówno dla ludzi z Gołonoga, Łośnia czy Kazdębia, jak i tych, którzy – jak bohater grany przez Aleksandra Blitka – dociera do Zagłębia ze wsi za kapliczką położoną godzinę drogi od Ełku. Dziś i jedni, i drudzy są Zagłębiakami i razem tworzą tożsamość tego regionu. I jedni, i drudzy muszą się wzajemnie rozumieć. I może takie jest zadanie „Gorączki żelaza”. Zdecydowanie warto!

Wizyta uczniów z Lwowskiego Kolegium Zawodowego Usług i Poligrafii odbyła się w ramach Polsko-Ukraińskiej Rady Wymiany Młodzieży. Młodzież z Technikum nr 7 Projektowania i Stylizacji Ubioru (wchodzącego w skład Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego w Sosnowcu) we współpracy z Sosnowieckim Stowarzyszeniem Artystyczno-Edukacyjnym ART-EDU zrealizowała projekt pt. „Splatamy Pasję: Polsko-Ukraińska Integracja Fryzjerska”.

W siedmiodniowej wymianie wzięło udział dwudziestu przyszłych stylistów fryzur z Polski i Ukrainy. Młodzież wykorzystała fryzjerstwo jako uniwersalne narzędzie komunikacji ponad podziałami językowymi. Uczestnicy wspólnie rozwijali kompetencje zawodowe, łącząc nowoczesne trendy fryzjerskie z tradycyjnym rzemiosłem misternych splotów. Program został zaplanowany tak, aby młodzież aktywnie współtworzyła każdy etap działań.

Kluczowym elementem przedsięwzięcia był dzień otwarty zorganizowany pod hasłem „Sąsiedzkie Metamorfozy”. Międzynarodowe duety uczniów wykonały bezpłatne stylizacje fryzur dla mieszkanek Sosnowca. Wydarzenie to spotkało się z ciepłym przyjęciem i stało się doskonałą okazją do budowania pozytywnych, bezpośrednich relacji ze społecznością lokalną.

Efekty projektu sięgają znacznie dalej niż czas trwania samej wymiany. To przede wszystkim oficjalna współpraca obu szkół, bo podpisano memorandum o współpracy pomiędzy Kolegium Zawodowym Usług i Poligrafii we Lwowie a Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego w Sosnowcu, co przypieczętowało partnerstwo obu placówek. Uczniowie stworzyli również e-katalog dydaktyczny, który promuje wysokie standardy pracy zawodowej oraz wartości dialogu międzykulturowego. Projekt udowodnił, że wspólna pasja skutecznie przełamuje bariery, łącząc kultury, talenty i budując solidne fundamenty pod dalsze partnerstwo polsko-ukraińskiej młodzieży.

Informacje o projekcie:

Tytuł: „Splatamy Pasję: Polsko-Ukraińska Integracja Fryzjerska”

Realizator: Sosnowieckie Stowarzyszenie Artystyczno Edukacyjne  ART – EDU w Sosnowcu

Program: Polsko-Ukraińska Rada Wymiany Młodzieży

Termin realizacji: 20–26 września 2026 r.

Miejsce: Sosnowiec

Projekt został sfinansowany ze środków Polsko-Ukraińskiej Rady Wymiany Młodzieży z dotacji MEN.

W księgarniach jest już Twoja kolejna książka, czyli „Pleśń”. Czy pisanie idzie Ci teraz szybciej?

Może się tak tylko wydawać. Dziś trzeba pisać 2-3 książki rocznie, by się z tego utrzymać, ale nie myślę w ten sposób. To wciąż moja pasja, ale rzeczywiście – jedenaście miesięcy zajęła mi praca nad „Pleśnią”. Staram się dopracować moje opowieści w każdym szczególe. Nie musiałem tworzyć tego świata od podstaw, bo już funkcjonował. To nie jest oczywista i linearna kontynuacja „Fermentu”. Wracamy do miejsc i sytuacji z poprzedniej książki, ale są też nowe sprawy. Dużo się dzieje.

Możemy zdradzić, że kontynuowany jest temat kości znalezionych przy jednym z fińskich domków w Klimontowie i wątek, który dział się w niedokończonym hotelu przy dawnej KWK Sosnowiec.

To trudne, bo z jednej strony piszę kontynuację dla Czytelników, którzy znają „Ferment” i czekają na rozwinięcie tych wątków, ale są też nowi odbiorcy, którzy muszą się w tej historii odnaleźć. Kontynuuję wątek współczesny: sprawę Laury Halber, kontakty Adama Lindego z córką, czyli i sprawy obyczajowe, i śledztwo policyjne. Zupełnie inna jest za to historia z lat 90. Wcześniej mieliśmy środowisko punkowe, a teraz to skinheadowskie, a może bardziej chuligańskie.

„Pleśń” to kolejny w Twoich książkach powrót do lat 90. Czujesz sentyment do tego okresu?

Na pewno jest to powrót do czasów, kiedy się wychowywałem i dorastałem. Staram się nie romantyzować tych lat, bo to był trudny okres. Dzisiaj z perspektywy czterdziestolatka mogę powiedzieć, że kojarzy nam się dobrze, bo byliśmy młodzi i cały świat miał należeć do nas. Ale z perspektywy lat wiemy, że nie było łatwo, co ma związek z transformacją gospodarczą. Te lata są scenografią dla tej historii. Odrysowuję miasto z tego okresu i wsiąkam w subkultury, których dzisiaj już nie ma. Chcę pokazać, co się stało z tym pokoleniem i jak bardzo się zmieniliśmy. Ile zostało z naszych planów i ambicji.

Skąd ten tytuł? Pleśń kojarzymy negatywnie jako wynik jakiegoś zaniedbania, ale jednocześnie coś, czego przy sprzątaniu można się szybko pozbyć.

Zwykle tytuły moich książek powstają na początku pisania, ale w przypadku „Pleśni” tytuł ustaliłem na samym końcu. Długo nad nim myślałem i nie mogłem znaleźć właściwego słowa. Bardzo lubię, gdy czytelnicy odkrywają jego znaczenie w fabule, na swój indywidualny sposób. Nie chciałbym za dużo zdradzać, ale rzeczywiście te wszystkie rzeczy, które się w nas osadzają na przestrzeni lat i sprawiają, że dojrzewamy i zmieniamy się mają formę i konsystencję, która przypomina pleśń. Te zaszłości, relacje i kwestie, które przetrawiliśmy w dzieciństwie często są nalotem, który zaczyna nam ciążyć albo sprawia, że się rozpadamy od środka. To bardzo mocno w tej historii wybrzmiewa.

I „Ferment”, i „Pleśń” nie są oczywiście przewodnikiem po świecie subkultur, ale obie dotykają tego tematu. Interesują Cię subkultury jako zjawisko społeczne?

Uznałem, że to ciekawy wątek jeśli chodzi o lata 90. Od początku myślałem o dwóch częściach tej opowieści, ale dziś zastanawiam się też, czy nie oddać w przyszłości głosu środowisku metalowemu. Subkultury były zjawiskiem dość powszechnym i interesującym. Każdy widział tych kolorowych ludzi, którzy przemieszczali się ulicami i tych, którzy tłukli się gdzieś w bramach. Osadzenie bohaterów w konkretnym środowisku pozwala zrozumieć to, skąd się wywodzimy, dokąd zmierzamy i co nas łączyło. Presja grupy rówieśniczej przybierała wtedy różne maski. Łączyła na także muzyka, tym bardziej w Sosnowcu, który miał wtedy tę scenę bardzo mocną i charakterystyczną. Dziś klimat się zmienił i inaczej spędzamy czas. Postanowiłem nieco odkurzyć tamte doświadczenia.

Własne obserwacje i wspomnienia z lat 90. to jedno, ale zawsze starasz się też spotkać z ludźmi, którzy wtedy w te środowiska wsiąknęły dość głęboko. Jak wspominają ten czas? Młodość zawsze wspomina się dobrze, ale też nie zawsze było wtedy grzecznie, więc pewno i z tymi wspomnieniami bywa różnie.

Nie oceniam ani moich bohaterów, ani decyzji osób, z którymi rozmawiam, przygotowując się do pisania. Myślę, że to nie jest moja rola. Staram się oddać im głos i przestrzeń. Te rozmowy były świetne. W przypadku „Fermentu” po muzycznym Sosnowcu z tamtych lat oprowadził mnie Mariusz „Demon” Dzwonek z zespołu Frontside. Jest wspaniałym źródłem wiedzy i super się go słucha. W przypadku osób, które funkcjonowały w środowisku skinheadowskim równie dobrze było posłuchać tego, jak oni to wspominają. Poznać ich perspektywę. To nigdy nie jest czarno-białe. Fajnie, że potrafimy dziś spojrzeć na to bez naleciałości i nazwać pewne zjawiska po imieniu. Dziękuję im, bo pomogli mi stworzyć przestrzeń, która rozbrzmiewa różnymi historiami, ale przede wszystkim ludźmi. To były bardzo konstruktywne i ciekawe rozmowy.

Liczyłem i wyszło mi, że „Pleśń” to Twoja dziewiąta książka. Czujesz się bardziej doświadczonym pisarzem z książki na książkę i pisze Ci się łatwiej?

Z jednej strony tak, bo jest to już jakiś dorobek. Każda z książek ukształtowała mnie bardziej jako pisarza, ale każda kolejna jest też nowym wyzwaniem. Chyba nie da się pisać książek taśmowo. W każdą trzeba włożyć dużo serca i emocji. A przynajmniej ja tak robię. Wiele daje mi też ich odbiór przez Czytelników. Bez nich moje pisanie nie miałoby sensu.

A zmienił się w ciągu tych kilku lat Twój sposób pracy nad książką?

Na pewno trochę eksperymentuję z formą po to, by ten proces usprawnić. Gdybym miał spojrzeć na drogę od debiutu do ostatniej powieści, to rzeczywiście sporo się zmieniło. Piszę inaczej, ale bardziej chodzi o proces niż o samą treść. Cały czas się uczę, staram się też za każdym razem odkrywać jakąś nową stronę pisania, stawiać sobie kolejne wyzwania. Za każdym razem trochę zmieniam metodę i cel, a później obserwuję, co się w tym czasie wydarzy.

Jakie plany po „Pleśni”? Był taki moment, że stwierdziłeś, że trzeba odpocząć od Sosnowca i powstały książki, których akcja nie dzieje się bezpośrednio u nas.

Przynajmniej sześć z dziewięciu powieści ma wątki związane z Sosnowcem. To nie jest tak, że muszę odpocząć od Sosnowca. Jestem z nim związany, wciąż tu mieszkam. Żeby się rozwijać muszę szukać nowych wyzwań i nowych historii do opowiedzenia. Piszę już coś nowego, zupełnie dla mnie innego, ale gdzieś z tyłu głowy myślę o kontynuacji serii z Robertem Kreftem, czy właśnie z Laurą Halber. Mam otwarte trzy pliki i zastanawiam się, którą z tych historii rozwinąć. Do Sosnowca wrócę na pewno, bo to moje miejsce, ludzie i historie z których wyrastam. To dla mnie bardzo ważne. Ale wciąż szukam nowych tematów i rozmawiam z ludźmi, bo oni mnie inspirują.

Place zabaw i strefy rekreacji, pierwszy plac wodny na terenie pływalni letniej, strzelnica hokejowa, park czterech zmysłów, Szachowy Sosnowiec, ale też warsztaty dla rodziców, seniorów oraz zajęcia rozwijające zainteresowania dzieci i młodzieży – to tylko niektóre ze 112 projektów zgłoszonych do kolejnej już edycji Budżetu Obywatelskiego. Ostatecznie pod głosowanie trafiło 85 propozycji, które otrzymało pozytywną rekomendację.

– Podczas oceny 5 projektów zostało wycofanych przez autorów, 3 połączyły się, a 19 nie zostało dopuszczonych pod głosowanie mieszkańców. W tym 9 projektów nie przeszło oceny formalnej głównie z uwagi na brak listy poparcia oraz brak wymaganych zgód, a 10 nie przeszło oceny merytorycznej z uwagi na brak możliwości realizacji zadania np. ze względu na strukturę własności terenu czy koszty inwestycji koszty utrzymania – wyjaśnia Joanna Grabarczyk z Wydziału Kultury i Promocji UM w Sosnowcu.

Najwięcej propozycji dotyczy puli ogólnomiejskiej, ale tradycyjnie nie zabrakło również projektów odnoszących się do konkretnych rejonów miasta. Na realizację wszystkich projektów przewidziano 9 mln zł.

– Pod uwagę wzięliśmy m.in. faktyczną i prawną możliwość realizacji projektu. Sprawdzaliśmy m.in., czy spełnia on wymagania formalne, mieści się w określonych ramach finansowych, czy planowana inwestycja ma być realizowana na nieruchomości należącej do gminy oraz czy pozwalają na nią zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego – dodaje Joanna Grabarczyk.

Lista pomysłów mieszkańców jest bardzo różnorodna. Jednym z nich jest „Niezawodna Niwka”, zakładająca m.in. powstanie pierwszego placu wodnego na terenie pływalni letniej Niwka. To propozycja poszerzenia rekreacyjnej oferty tego miejsca i stworzenia kolejnej atrakcji na letnie miesiące. Zupełnie inny charakter ma „Sosnowiec bez stygmy”. Projekt zakłada utworzenie na przystankach autobusowych w centrum miasta punktów SOS – słupków, tablic i stolików informacyjnych, za pośrednictwem których mieszkańcy mogliby uzyskać informacje o dostępnych formach pomocy i wsparcia. Wśród zgłoszonych pomysłów znalazła się także Kulinarna Akademia Zdrowych Nawyków. Dużą część propozycji tradycyjnie stanowią projekty dotyczące sportu, rekreacji i przestrzeni publicznej. Mieszkańcy chcą tworzenia nowych stref rekreacyjnych i siłowni, remontów istniejących placów zabaw, powstania ekologicznego i naukowego placu zabaw, a także skateparku i strzelnicy hokejowej. Są również pomysły dotyczące rewitalizacji deptaków i tworzenia nowych miejsc wypoczynku, a także stworzenia dostępnej jadłodzielni.

Coraz mocniej widoczna jest jeszcze jedna grupa przedsięwzięć – projekty o charakterze „miękkim”. Zamiast budowy lub remontu konkretnego obiektu ich autorzy proponują warsztaty, spotkania, zajęcia edukacyjne i integracyjne skierowane do różnych grup mieszkańców. Wśród propozycji pojawiły się m.in. aktywizacja kobiet w ciąży i po porodzie czy Sosnowiecka Akademia Świadomego Rodzica. Autorzy projektów pomyśleli także o starszych mieszkańcach. Akademia Aktywnego Seniora ma stwarzać okazję do aktywności, integracji i wspólnego spędzania czasu. Pojawił się także projekt zakładający organizację zajęć pozalekcyjnych rozwijających zainteresowania i zdolności dzieci i młodzieży.

Po zakończeniu oceny merytorycznej przyszedł czas na mieszkańców. Głosowanie potrwa od 2 do 12 października i jest prowadzone wyłącznie elektronicznie.

– Każdy uprawniony mieszkaniec będzie mógł poprzeć jeden projekt ogólnomiejski oraz jeden projekt ogólnomiejski rejonowy. W tym roku pojawia się jednak istotna zmiana. System tylko raz przyjmie dane osoby biorącej udział w głosowaniu. Jeżeli więc ktoś zamierza wykorzystać oba przysługujące mu głosy, powinien oddać je podczas jednego logowania. Głosujemy na stronie obywatelski.sosnowiec.pl. Zachęcam do oddania głosów. W ten sposób każdy z nas ma realny wpływ na to, co dzieje się w naszym mieście – podkreśla Arkadiusz Chęciński, prezydent Sosnowca.

Po zakończeniu głosowania wszystkie ważne głosy zostaną zliczone. Projekty, które zdobędą największe poparcie mieszkańców, z uwzględnieniem pieniędzy dostępnych w poszczególnych pulach, zostaną przeznaczone do realizacji.

Pomnik odsłonięto w 1995 roku na placu braci Bolesława (Bencjona) i Józefa (Azriela) Kożuchów, którzy razem z m.in. Frumką Płotnicką i Cwi Brandesem byli organizatorami zbrojnego oporu w getcik. Znajduje się w parku u zbiegu ulic Norwida i Ujejskiego. Napis na pomniku głosił „Pamięci Żydów polskich pomordowanych przez hitlerowców w latach II wojny światowej na terenie getta w Sosnowcu-Środuli”, chociaż jak zwracają uwagę badacze historii społeczności żydowskiej w Sosnowcu, teren, na którym stanął, nie był częścią getta. Informacja o zniszczeniu monumentu pojawiła się w niedzielę 4 października.

– Na miejscu policjanci prowadzili czynności zmierzające do ustalenia okoliczności zdarzenia oraz jego sprawcy lub sprawców. Apelujemy do osób, które posiadają informacje mogące mieć związek z tą sprawą o kontakt z Komendą Miejską Policji w Sosnowcu – informują sosnowieccy policjanci.

Zniszczenie miejsca pamięci ostro skomentował prezydent Sosnowca Arkadiusz Chęciński.

– To jest skandal. Pomnik upamiętniający ofiary getta sosnowieckiego na placu Braci Kożuchów został rozbity i zdewastowany. Jestem oburzony. Stanowczo potępiam ten haniebny akt i nie znajduję dla niego żadnego usprawiedliwienia. Za tą historią stoją nasi sąsiedzi. Dzieci, rodzice, dziadkowie. Ludzie, którzy współtworzyli nasze miasto. Jestem przekonany, że szacunek dla ich pamięci jest naszym wspólnym obowiązkiem. Niszczenie tego pomnika to podeptanie ich godności i bolesnej historii Sosnowca – napisał prezydent w mediach społecznościowych. – Nie ma i nie będzie mojej zgody na bezczeszczenie miejsc pamięci. Już teraz mogę obiecać, że pomnik wróci na swoje miejsce – dodał.

Zniszczenie pomnika potępiła również katowicka Gmina Wyznaniowa Żydowska.

– Zniszczenie miejsca pamięci jest nie tylko fizycznym uszkodzeniem kamiennego monumentu. Jest uderzeniem w pamięć o tysiącach ludzi, którzy zostali pozbawieni swoich domów, godności, a następnie życia tylko dlatego, że byli Żydami. Mamy nadzieję, że organy ścigania możliwie szybko ustalą sprawców dewastacji, których tożsamość pozostaje obecnie nieznana, oraz wyjaśnią motywy ich działania. Przyjmujemy również do wiadomości publiczną deklarację Prezydenta Sosnowca, że pomnik zostanie odbudowany – napisał przewodniczący Gminy Sławomir Pastuszka.

Bulwar Platerański to nazwa odcinka bulwaru wzdłuż Czarnej Przemszy między ulicą Parkową a ulicą Władysława Warneńczyka. O nadanie nazwy wnioskowali Stowarzyszenie Absolwentów i Sympatyków II LO im. Emilii Plater, a także dyrekcja, nauczyciele, uczniowie i ich rodzice. To kolejne upamiętnienie szkoły w przestrzeni Sosnowca. Od kilku lat rondo u zbiegu ulic 3 Maja, Parkowej i Mościckiego nosi imię jej założycielki Józefy Siwikowej.

Rondo Józefa Gałeczki to nazwa nowego ronda u zbiegu ulic Zaruskiego i Bora-Komorowskiego. Nazwa upamiętnia jedną z ikon Zagłębia Sosnowiec, jego wieloletniego piłkarza i trenera. O nadanie nazwy wnioskowali klub Zagłębie SA, Stowarzyszenie Sportowe Byłych Piłkarzy i Sympatyków Zagłębia Sosnowiec oraz Fundacja Akademia Piłki Nożnej Zagłębie Sosnowiec.

Józef Gałeczka w latach 1962-1972 rozegrał w barwach Zagłębia 253 spotkania, w których zdobył 98 bramek. Osiemnaście razy zagrał też w reprezentacji Polski, dla której strzelił 5 goli. Przez wiele lat był trenerem, trzykrotnie prowadził pierwszy zespół Zagłębia Sosnowiec.

Pokrojone w talarki ziemniaki, do tego często marchewka i buraki, a do tego kiełbasa i boczek – ten przepis na pieczonki zna chyba każdy w Zagłębiu Dąbrowskim, chociaż w różnych jego częściach różnie się je nazywa. Smakoszami pieczonek są również mieszkańcy sosnowieckiej dzielnicy Maczki. Od kilku lat Miejski Klub Maczki organizuje tutaj konkurs pod nazwą Maczkowskie Pieczonki. Każda z drużyn deleguje potem jednego ze swych członków do jury, które komisyjnie wybiera te, które smakują najlepiej.

Józef Naziemiec z zespołem harcerzy w konkursie w tym roku brał udział już po raz trzeci.

– Wszyscy jesteśmy przyzwyczajeni do tradycyjnego smaku. Nie ma co kombinować: boczek, kiełbaska, a nic nie wyjdzie bez ziemniaków. Najważniejszy jest jednak humor, trochę zabawy i serca – podkreśla.

Smak i sposób przygotowania pieczonek na przestrzeni ostatnich kilkudziesięciu lat praktycznie się nie zmienił poza wędlinami, których dawało się mniej, również z uwagi na ich mniejszą dostępność. Bardziej dostępne były warzywa, które rosły przecież w przydomowych ogródkach. Był też okres, gdy do pieczonek wkrajano żółty ser.

– Pamiętam w Maczkach rodzinę, która mieszkała przy Skwerowej, a pochodziła z gór. Oni preferowali na przykład krojoną kapustę. Robiła się z tego niemal zupa, ale dobrze przyprawiona też miała swój smak – wspomina Józef Naziemiec. – Pieczonki na pewno są elementem zagłębiowskiej kultury, ale są też znane w innych częściach Polski, chociaż pod innymi nazwami, ale też nie wszędzie. Byliśmy kiedyś w okolicach Przemyśla i tam tego nie znali – dodaje.

Konkurs Maczkowskie Pieczonki w tym roku odbywał się już po raz czwarty.

– To fajna inicjatywa, bo nie dość, że możemy zjeść pyszne rzeczy to pobyć w sąsiedzkim maczkowskim gronie kultywując również starą regionalną tradycję – podkreśla Agnieszka Kozińska, dyrektorka Przystanku Otwartej Kultury. – Z pieczonkami jest jak z rosołem. Niby jest taki sam, a w każdym domu smakuje inaczej. Każdy garnek jest inny, każdy dodaje coś do starego przepisu, różne są przyprawy i różne podejście – dodaje.

W konkursie udział brali też maczkowscy seniorzy z Klubu Seniora Maczki Plus. Oprócz tego, że spotykają się w każdy czwartek o godz. 16 w Miejskim Klubie Maczki, to w konkursie na najlepsze pieczonki zdecydowali się wystawić dwie drużyny. Regina Gebel podkreśla jednak, że od spraw kulinarnych ważniejsza jest możliwość wspólnego spędzenia czasu na świeżym powietrzu.

– Nie robimy tego dla wygranej. Chcemy fajnie spędzić czas i o to głównie chodzi – zaznacza.

Swój przepis na pieczonki ma Zofia Kurasińska.

– Kroję wszystko, czyli ziemniaki, marchewkę, buraczka, cebulkę, boczek i kiełbaskę biorę do jednej miski, dodaję przyprawy – ziele angielskie, liść laurowy, pieprz, sól i majeranek – i tam wszystko mieszam i dopiero wkładam do gara – zdradza sekret i uważa, że pieczonki zmieniły jednak swój smak chociażby z uwagi na większą dostępność wędlin i przypraw.

Pieczonki to również wspomnienia.

– Gdy w latach 70. pracowałam na Hucie Katowice, to jeździliśmy do Zakopanego. Zabieraliśmy duży gar i robiliśmy pieczonki dla całego 50-osobowego autokaru – opowiada pani Zofia.

W tegorocznym konkursie najlepsze okazały się pieczonki przygotowane przez Towarzystwo Miłośników Maczek. W historii konkursu nikt nie zdobył jeszcze pucharu na własność. Trafi on do tej ekipy, która najlepsze pieczonki przygotuje trzy razy.